Thứ tư, 08/09/2021, 07:10 AM
  • Click để copy

Gốm làng Ngòi - nơi ươm mầm tinh hoa đất Việt

Phong cách sáng tạo, đề tài phong phú, họa tiết cầu kỳ... là điểm nhấn quan trọng tạo nên sự khác biệt của gốm làng Ngòi với lịch sử chưa đầy 20 năm.

Từ xưa đến nay, làng nghề vẫn là nơi hội tụ những tài năng sáng tạo ra những sản phẩm dân gian, nơi thịnh đạt, thành danh và giàu có của những người thợ bình dân.

Nét mộc mạc, dân dã, gần gũi nhưng vô cùng độc đáo ở họa tiết trang trí và cách thể hiện của tranh tường gốm làng Ngòi

Nét mộc mạc, dân dã, gần gũi nhưng vô cùng độc đáo ở họa tiết trang trí và cách thể hiện của tranh tường gốm làng Ngòi

Kinh qua vô vàn gian khổ, khó khăn của nghề và nghiệp, vượt lên chính mình, chính thời đại, người thợ thủ công đã tạo nên mốc son chói lọi về tình yêu nghề, yêu cái sản vật mình làm ra trong cả quãng đời cống hiến vì cơ nghiệp. Bởi vậy mà ở xứ Kinh Bắc, một làng nghề được các người thợ thủ công sáng lập ra, với khởi nguồn từ tinh hoa của đôi bàn tay mang tên "làng Ngòi" ra đời.

Tinh hoa đó đã trường tồn hàng thập kỷ với tên gọi gốm làng Ngòi – một làng nghề đã tạo nên sự khác biệt độc đáo và ghi dấu ấn mạnh mẽ với bao người.

Dù không nổi tiếng như gốm Bát Tràng, Chu Đậu, Phù Lãng hay Thổ Hà, gốm làng Ngòi đã xuất hiện từ rất lâu về trước nhưng chỉ mới được gầy dựng lại chưa tới 20 năm

Dù không nổi tiếng như gốm Bát Tràng, Chu Đậu, Phù Lãng hay Thổ Hà, gốm làng Ngòi đã xuất hiện từ rất lâu về trước nhưng chỉ mới được gầy dựng lại chưa tới 20 năm

Gốm ở đây lại mang đậm phong cách dân gian với những họa tiết dung dị, trang nhã, gợi lên phong cảnh của làng quê, nơi hội họp, sinh hoạt của người dân vùng châu thổ cùng bao nét đặc trưng của cư dân vùng miền... đó là điểm độc đáo, đặc sắc mà những người thợ của vùng này luôn tự hào và trân quý.

niềm đam mê gốm cộng thêm tinh hoa từ đôi bàn tay người nghệ sĩ, Lưu Xuân Khuyến đã tạo nên thương hiệu gốm làng Ngòi với những nét riêng không thể lẫn với bất cứ một dòng gốm nào khác

niềm đam mê gốm cộng thêm tinh hoa từ đôi bàn tay người nghệ sĩ, Lưu Xuân Khuyến đã tạo nên thương hiệu gốm làng Ngòi với những nét riêng không thể lẫn với bất cứ một dòng gốm nào khác

Làng Ngòi ở đâu?

Làng nằm tại xã Tư Mại, huyện Yên Dũng, tỉnh Bắc Giang. Và khi nhắc đến gốm làng Ngòi, thì phải nhắc đến người tái sinh dòng gốm thất truyền này là họa sĩ, nghệ nhân Lưu Xuân Khuyến – anh sinh ra và lớn lên tại làng Ngòi, Bắc Giang.

Anh đã dùng cả thanh xuân của mình cho việc học hỏi kiến thức và kinh nghiệm ở khắp các lò gốm từ Bắc vào Nam trước khi dừng chân lập nghiệp trên chính mảnh đất quê hương của mình.Khoác trên mình chiếc áo văn hoá dân gian rất cổ truyền, nhưng gốm Làng Ngòi lại tạo ra cho mọi người cái lạ, cái ngộ nghĩnh.

Nghệ nhân Lưu Xuân Khuyến bên bức 'Vinh quy bái tổ'

Nghệ nhân Lưu Xuân Khuyến bên bức "Vinh quy bái tổ"

Người xem sản phẩm gốm làng Ngòi bị cuốn hút bởi nét mộc mạc, dân dã, gần gũi nhưng vô cùng độc đáo ở họa tiết trang trí. Khác với gốm sứ Bát Tràng chỉ chuyên vẽ và trang trí bằng màu, gốm Phù Lãng chỉ vuốt và dội men, thì gốm làng Ngòi lại được trang trí bằng hoạ tiết hoa văn đắp nổi, tất cả được thể hiện một cách sinh động trên chất liệu gốm nâu sành rất đặc trưng, do chính tay các nghệ nhân gốm tài hoa tạo nên.

Chưa kể, những tác phẩm gốm trang trí tại làng Ngòi được tạo nên từ đất sét đỏ, được nghiền lọc kỹ càng, đặt biệt với những bức tranh gốm thì nguyên liệu đất lại càng phải được lựa chọn và xử lý khắc khe hơn, để chúng không lẫn tạp chất, tránh cho tranh bị nổ, vỡ trong quá trình nung sau này.

gốm làng Ngòi như một loại hình nghệ thuật tự do và thoáng đãng, bởi nó không bị gò bó ở những cái bình, cái lu hay chậu, mà nó còn xuất hiện ngay cả trên tường, trên bàn, nơi thờ tự đến không gian công cộng như sân vườn, đường làng...đó là những hình ảnh thôn quê, thân quen đến lạ

gốm làng Ngòi như một loại hình nghệ thuật tự do và thoáng đãng, bởi nó không bị gò bó ở những cái bình, cái lu hay chậu, mà nó còn xuất hiện ngay cả trên tường, trên bàn, nơi thờ tự đến không gian công cộng như sân vườn, đường làng...đó là những hình ảnh thôn quê, thân quen đến lạ

Để làm nên một bức tranh gốm, trước hết đất phải được rải ra và làm nhẵn, phẳng bề mặt để chuẩn bị cho công đoạn can hình. Từ bản vẽ mẫu, nghệ nhân đã khắc họa từng đường nét uyển chuyển, linh hoạt hòng tạo nên những vết hằn lên đất, tạo hình cho tranh.

Quả thật, dưới bàn tay của các nghệ nhân những chi tiếc của bức tranh hiện lên vô cùng sống động. Đặc biệt, tranh gốm thường có kích thước khá lớn, có tấm lên đến 5 hay 6m nên quá trình tạo hình phải dành rất nhiều thời gian. Có những bức tranh một gian đoạn có thể mất đến hàng tuần mới có thề hoàn thành.

Bên cạnh đó, những bức tranh sau khi hoàn thiện sẽ được cắt ra thành nhiều mảnh nhỏ, rồi để khô tự nhiên vài ngày trước khi làm sạch và tô màu. Kế đó, bằng những màu sắc sinh động cùng đôi bàn tay tài hoa, những người nghệ nhân vừa tô vừa vẽ trông như đang thổi hồn vào từng tác phẩm, khiến chúng được nhân cách hóa, được phù phép như đang múa ca dưới từng nét cọ đầy tâm huyết.

Hình tượng lịch sử của tranh tường gốm làng Ngòi đắp nổi. Ảnh: BGP

Hình tượng lịch sử của tranh tường gốm làng Ngòi đắp nổi. Ảnh: BGP

Đất chẳng phụ lòng người, chính niềm say mê với đất cùng sự đúc kết những tinh hoa trong nghệ thuật chế tác, nghệ nhân Lưu Xuân Khuyến cùng các nghệ nhân làng Ngòi đã tạo nên một dòng gốm riêng mà không loại hình nào có thể trộn lẫn.

Bởi lẽ đó, tôi nghĩ đối với người dân vùng Kinh Bắc nói riêng và những người thợ yêu nghề nói chung, gốm làng Ngòi là sự nghiệp, là con đường khai mở, là những trăn trở, ước mơ mà phải theo đuổi cả cuộc đời mình chắc gì đã thỏa mãn. Vì tình yêu dành cho nghề là nổi niềm đam mê bất tận!

Bài liên quan
Đại nhạc hội Light Up Viet Nam của VPBank tổ chức thu hút hơn 15.000 khán giả, “cháy” mạng xã hội
Đại nhạc hội Light Up Viet Nam của VPBank tổ chức thu hút hơn 15.000 khán giả, “cháy” mạng xã hội
24/04/2022 Chia sẻ

Những khoảnh khắc bùng nổ của đại nhạc hội Light Up Viet Nam do VPBank tổ chức thu hút hơn 15.000 khán giả và 3 triệu lượt xem online

Ngày Valentine Đen, hé lộ bí kíp giúp đường tình của 12 chòm sao 'thăng hoa' năm 2022
Ngày Valentine Đen, hé lộ bí kíp giúp đường tình của 12 chòm sao 'thăng hoa' năm 2022
14/04/2022 Chia sẻ

Đây là món quà "dễ thương cực" mà Tinder dành tặng đến bạn đọc ngày Valentine Đen (14/4). Hội độc thân sẽ không muốn bỏ qua bí quyết này đâu!

Lời nhắn 8/3: 'Với Tinder, tôi tin mỗi người phụ nữ đều thủ vai chính trong đời mình'
Lời nhắn 8/3: 'Với Tinder, tôi tin mỗi người phụ nữ đều thủ vai chính trong đời mình'
08/03/2022 Chia sẻ

Nhân dịp 8/3, nữ MC - nhà thơ Liêu Hà Trinh và vị hôn phu đã có những chia sẻ đầy cảm hứng đến các “nữ chính” trên con đường tìm kiếm hạnh phúc.

Không tiền, không danh tiếng làm sao biến thành travel blogger?
Không tiền, không danh tiếng làm sao biến thành travel blogger?
17/02/2022 Chia sẻ

Nếu travel blogger là đích đến bạn muốn chạm tới, những chia sẻ từ người trong cuộc sau sẽ là hành trang bạn cần có để chinh phục ước mơ.

Giảm phí thẩm định cấp Giấy phép kinh doanh dịch vụ lữ hành, cấp thẻ hướng dẫn viên du lịch
Giảm phí thẩm định cấp Giấy phép kinh doanh dịch vụ lữ hành, cấp thẻ hướng dẫn viên du lịch
29/12/2021 Chia sẻ

Theo Thông tư vừa được Bộ Tài chính ban hành, mức phí thẩm định cấp Giấy phép kinh doanh dịch vụ lữ hành, cấp thẻ hướng dẫn viên du lịch sẽ được giảm 50% từ 1/1/2022 đến 30/6/2022.

Hẹn hò cùng 'Queer': Là chính mình rồi hãy yêu người
Hẹn hò cùng 'Queer': Là chính mình rồi hãy yêu người
21/12/2021 Chia sẻ

Trong talk show “Hẹn hò người Queer - Cập bến yêu thương khi là chính mình”, các thành viên LGBT+ đã chia sẻ những góc nhìn của mình quanh chủ đề này.

Con giáp mệnh Hỏa sau sắp đón cuối năm 2021 huy hoàng
Con giáp mệnh Hỏa sau sắp đón cuối năm 2021 huy hoàng
06/12/2021 Chia sẻ

Những con giáp thuộc mệnh Hỏa này sẽ có cuộc sống thăng hoa, lên tầm vào tháng cuối năm 2021, có cơ hội đón xuân 2022 sung túc, viên mãn.

Người thuộc 3 khung giờ sinh này đón năm 2022 sung túc hơn người
Người thuộc 3 khung giờ sinh này đón năm 2022 sung túc hơn người
03/12/2021 Chia sẻ

Theo Tử vi học, người chào đời vào 3 khung giờ sinh sau sẽ được vận may mỉm cười, đón nhiều cơ hội đổi đời, thăng tiến vào năm 2022.

3 con giáp 'giàu to' trong năm 2022, chuyên gia phong thủy nổi tiếng dự đoán
3 con giáp 'giàu to' trong năm 2022, chuyên gia phong thủy nổi tiếng dự đoán
30/11/2021 Chia sẻ

Chuyên gia phong thủy nổi tiếng ở Hong Kong ho biết, năm Nhâm Dần 2022 sẽ là năm khởi sắc với 3 con giáp này nếu họ chịu nắm bắt cơ hội kinh doanh.

Tháng 11 âm lịch sắp đến, 3 con giáp này chuẩn bị đón vận may
Tháng 11 âm lịch sắp đến, 3 con giáp này chuẩn bị đón vận may
29/11/2021 Chia sẻ

Mùng 1/11 Âm lịch nhằm ngày 4/12. Sau đây là 3 con giáp có cơ may đón tài lộc dồi dào, vạn sự như ý kéo dài đến nửa đầu năm 2022.

Nam beauty blogger chia sẻ về bí kíp làm đẹp đơn giản nhưng cực hiệu quả
Nam beauty blogger chia sẻ về bí kíp làm đẹp đơn giản nhưng cực hiệu quả
26/11/2021 Chia sẻ

Nam beauty blogger Lê Bảo Trung được nhiều người biết tới với cái tên Chun Potato. Hành trình làm đẹp nhiều năm đã cho nam anh nhiều kinh nghiệm cũng như hành trang theo đuổi ước mơ của mình.

3 con giáp đặc biệt 'lên đời' cuối năm 2021, đầu năm 2022
3 con giáp đặc biệt 'lên đời' cuối năm 2021, đầu năm 2022
25/11/2021 Chia sẻ

Chỉ còn hơn một tháng nữa là hết năm 2022, 3 con giáp sau hãy chuẩn bị cho những ngày cuối năm nhiều chuyển biến tích cực trong cả tình và tiền.

3 con giáp mệnh Kim sau đón tài lộc dư dả cuối tháng 11
3 con giáp mệnh Kim sau đón tài lộc dư dả cuối tháng 11
20/11/2021 Chia sẻ

Trong tháng 11 này, người mệnh Kim thuộc 3 con giáp sau không chỉ dứt điểm được nợ nần mà còn hưởng vận tài lộc, có khả năng rước kim tiền.

11 lý do du lịch là 'người thầy' tuyệt vời, không học chỉ có tiếc
11 lý do du lịch là 'người thầy' tuyệt vời, không học chỉ có tiếc
20/11/2021 Chia sẻ

Nhân ngày Nhà giáo Việt Nam, ta cũng nên tri ân... du lịch - một trong những "giáo viên" lạ lùng nhưng hữu ích mà ai cũng nên "học" qua một lần.

3 con giáp gặp hạn tam tai năm 2022, cuộc sống biến động
3 con giáp gặp hạn tam tai năm 2022, cuộc sống biến động
18/11/2021 Chia sẻ

Tam tai là cụm từ đáng sợ với không ít người. Tam tai năm 2022 này sẽ bắt đầu với 3 con giáp nào? Họ cần lưu ý điều gì để mọi thứ dễ chịu hơn?

Đây là cách để Quốc tế nam giới 19/11 thêm đáng nhớ
Đây là cách để Quốc tế nam giới 19/11 thêm đáng nhớ
16/11/2021 Chia sẻ

Joolux gợi ý loạt hàng hiệu xa xỉ Gucci, LV, Dior, Nike... giảm giá 20%. Đây sẽ là loạt quà tặng đẳng cấp dành cho phái mạnh ngày Quốc tế nam giới 19/11 này.

Tháng 11, người mệnh Mộc thuộc 3 con giáp này sớm 'phất lên'
Tháng 11, người mệnh Mộc thuộc 3 con giáp này sớm 'phất lên'
12/11/2021 Chia sẻ

Trong tháng 11 này, người mệnh Mộc thuộc 3 con giáp sau sẽ có cơ hội thành công, được quý nhân phù trợ và đường tài lộc khởi sắc hơn.

Từ 8 - 14/11, 3 con giáp sau đón may mắn hơn người
Từ 8 - 14/11, 3 con giáp sau đón may mắn hơn người
09/11/2021 Chia sẻ

Theo Tử vi học, những ngày đầu tiên của tháng 10 âm lịch ứng với tuần mới 8/11 - 14/11 là tuần đặc biệt khởi sắc của 3 con giáp dưới đây.

Tháng 11, người mệnh Thổ thuộc 3 con giáp này có 'tiền đầy túi'
Tháng 11, người mệnh Thổ thuộc 3 con giáp này có 'tiền đầy túi'
06/11/2021 Chia sẻ

Trong tháng 11 này, người mệnh Thổ thuộc 3 con giáp sau sẽ có vượng khí, được Thần tài ghé thăm nên đặc biệt may mắn, hưởng tài lộc hơn người.