Thứ tư, 10/02/2021, 15:38 PM
  • Click để copy

Tết Thanh Minh và ý nghĩa của việc tảo mộ

Tết Thanh Minh là một đặc biệt quan trọng để con cháu thể hiện sự hiếu kính với tổ tiên, ông bà, còn có giá trị văn hóa và tinh thần nhân văn sâu sắc của người Á Đông.

Nguồn gốc Tết Thanh minh

Tết Thanh minh được bắt nguồn từ Trung Quốc. Chuyện kể rằng, đời Xuân Thu, vua Tấn Văn Công, nước Tấn, gặp loạn phải bỏ nước lưu vong, nay trú nước Tề, mai trú nước Sở. Bấy giờ có một hiền sĩ tên là Giới Tử Thôi theo vua giúp đỡ mưu kế. Một hôm, trên đường lánh nạn, lương thực cạn, Giới Tử Thôi phải lén cắt một miếng thịt đùi mình nấu lên dâng vua. Vua ăn xong hỏi ra mới biết, đem lòng cảm kích vô cùng.

Giới Tử Thôi theo phò Tấn Văn Công trong mười chín năm trời, cùng nhau trải nếm bao nhiêu gian truân nguy hiểm. Về sau, Tấn Văn Công giành lại được ngôi báu trở về làm vua nước Tấn, phong thưởng rất hậu cho những người có công, nhưng lại quên mất công lao của Giới Tử Thôi. Giới Tử Thôi cũng không oán giận gì, nghĩ mình làm được việc gì, cũng là cái nghĩa vụ của mình, chứ không có công lao gì đáng nói.

Tết Thanh Minh ở mỗi nước, mỗi địa phương đều khác nhau. Ảnh: Internet

Tết Thanh Minh ở mỗi nước, mỗi địa phương đều khác nhau. Ảnh: Internet

Vì vậy, ông về nhà đưa mẹ vào núi Điền Sơn ở ẩn. Tấn Văn Công về sau nhớ ra, cho người đi tìm. Giới Tử Thôi không chịu rời Điền Sơn ra lĩnh thưởng, Tấn Văn Công hạ lệnh đốt rừng, ý muốn thúc ép Giới Tử Thôi phải ra, nhưng ông nhất định không chịu tuân mệnh, rốt cục cả hai mẹ con ông đều chết cháy. Vua thương xót, lập miếu thờ và hạ lệnh trong dân gian phải kiêng đốt lửa ba ngày, chỉ ăn đồ ăn nguội đã nấu sẵn để tưởng niệm (khoảng từ mồng 3/3 đến mồng 5/3 âm lịch hàng năm). Từ đó ngày mùng 3/3 âm lịch hằng năm được coi là ngày tết Hàn thực, nhằm tưởng nhớ đến công ơn dưỡng dục của những người đã khuất.

Ý nghĩa Tết Thanh Minh

Thanh minh là tiết thứ năm trong "nhị thập tứ khí" và đã được người phương Đông coi là một lễ tiết hàng năm. Tiết Thanh minh đến sau ngày Lập Xuân 45 ngày. Theo nghĩa đen, thanh là khí trong, còn minh là sáng sủa. Khi tiết Xuân phân qua, những cơn mưa bụi của trời xuân đã hết, bầu trời trở nên quang đãng, sáng sủa là sang tiết Thanh minh.

Theo quy ước, tiết Thanh minh là khoảng thời gian bắt đầu từ khoảng ngày 4 hay 5 tháng 4 khi kết thúc tiết xuân phân và kết thúc vào khoảng ngày 20 hay 21 tháng 4 dương lịch. Năm nay, Tiết Thanh minh bắt đầu vào ngày 5/4 (nhằm ngày mùng 17 tháng 2 âm lịch năm Ất Mùi) và kéo dài đến ngày 5/5 dương lịch (nhằm ngày 17/3 âm lịch).

Trong ngày Thanh minh, khu nghĩa trang trở nên đông đúc và nhộn nhịp. Ảnh: Internet

Trong ngày Thanh minh, khu nghĩa trang trở nên đông đúc và nhộn nhịp. Ảnh: Internet

Theo phong tục trong những ngày Thanh minh truyền thống là lúc nhớ về cội nguồn, nhiều gia đình tổ chức tảo mộ, làm bánh trôi bánh chay. Ông bà ta xưa chọn Tiết Thanh Minh là ngày cắt cỏ trên mộ và đắp đất lên mộ (tảo mộ). Vì ngày này thời tiết chuyển sang ấm dần, mưa nhiều hơn, cây cỏ tốt hơn trùm lên mộ, có thể làm mộ sụt lở nên cần phải cắt cỏ, đắp thêm đất lên mộ.

Tục Tảo mộ

Theo thông lệ từ trước đến nay, cứ sau tháng Giêng là người ta đã lo việc đắp mộ cho những người quá cố. Trước Thanh minh một ngày, để đi cúng mộ người ta đã chuẩn bị một bộ tam sinh, giấy ngũ sắc, nhang, đèn, giấy tiền, vàng bạc, quần áo giấy... và các loại bánh trái, thức ăn, thức uống khác tùy sở thích của mỗi nhà. Bộ tam sinh dùng để tế trong các đại lễ ngày xưa là ba con vật: bò, heo, dê. Ngày nay tùy theo tập quán của mỗi địa phương và hoàn cảnh của mỗi gia đình để làm lễ.

Người tảo mộ thắp vài nén hương, đặt thêm bó hoa cho linh hồn người đã khuất. Ảnh: Internet

Người tảo mộ thắp vài nén hương, đặt thêm bó hoa cho linh hồn người đã khuất. Ảnh: Internet

Tảo mộ còn có ý nghĩa để thể hiện lòng hiếu kính, sự biết ơn của con cháu với ông bà, tổ tiên. Việc làm này cũng góp phần tạo nên sự đoàn kết, sum vầy trong gia đình, dòng tộc, nhắc nhở con cháu về đạo lý “chim có tổ, người có tông”.

Thăm viếng phần mộ đã trở thành một nét truyền thống, đặc trưng riêng của người Việt mỗi khi Tết đến. Bởi vậy, dù đi xa nhưng mỗi người dân Việt Nam đều dành thời gian trở về quê hương để thăm viếng những người đã khuất.

Bài liên quan

Lịch thi đấu Euro 2021 đội Pháp vs Đức ngày 16/6 lượt 1 vòng bảng F theo giờ Việt Nam
Lịch thi đấu Euro 2021 đội Pháp vs Đức ngày 16/6 lượt 1 vòng bảng F theo giờ Việt Nam
13/06/2021 Xã hội

Lịch thi đấu Euro 2021 đội Pháp vs Đức lượt 1 vòng bảng F theo giờ Việt Nam cập nhật nhanh nhất, lịch trực tiếp bóng đá Euro 2021 trên VTV, lịch thi đấu vòng chung kết Euro 2021.

TP.HCM ghi nhận 3 ca nghi nhiễm Covid-19 là nhân viên Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới
TP.HCM ghi nhận 3 ca nghi nhiễm Covid-19 là nhân viên Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới
12/06/2021 Xã hội

Chiều 12.6, Trung tâm Kiểm soát Bệnh tật TPHCM (HCDC) cho biết, địa bàn thành phố ghi nhận 3 trường hợp nghi nhiễm Covid-19 là nhân viên Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới TPHCM.

Đáp án đề thi vào lớp 10 môn Anh tỉnh Hậu Giang năm 2021
Đáp án đề thi vào lớp 10 môn Anh tỉnh Hậu Giang năm 2021
11/06/2021 Xã hội

Đáp án đề thi vào lớp 10 môn Anh tỉnh Hậu Giang năm 202. Cập nhật đề thi và đáp án môn tiếng Anh tỉnh Hậu Giang đầy đủ và chính xác nhất.

Đáp án đề thi vào lớp 10 môn Toán tỉnh Hậu Giang năm 2021
Đáp án đề thi vào lớp 10 môn Toán tỉnh Hậu Giang năm 2021
11/06/2021 Xã hội

Đáp án đề thi tuyển sinh lớp 10 môn Toán tỉnh Hậu Giang năm 2021. Cập nhật đề thi và đáp án môn Toán thi vào lớp 10 của tỉnh Hậu Giang năm 2021 đầy đủ và chính xác nhất.

Lịch thi đấu Euro 2021 đội Anh vs Croatia ngày 13/6 lượt 1 vòng bảng D theo giờ Việt Nam
Lịch thi đấu Euro 2021 đội Anh vs Croatia ngày 13/6 lượt 1 vòng bảng D theo giờ Việt Nam
11/06/2021 Xã hội

Lịch thi đấu Euro 2021 đội Anh vs Croatia lượt 1 vòng bảng D theo giờ Việt Nam cập nhật nhanh nhất, lịch trực tiếp bóng đá Euro 2021 trên VTV, lịch thi đấu vòng chung kết Euro 2021.

Lịch thi đấu Euro 2021 đội Áo vs Bắc Macedonia ngày 13/6 lượt 1 vòng bảng C theo giờ Việt Nam
Lịch thi đấu Euro 2021 đội Áo vs Bắc Macedonia ngày 13/6 lượt 1 vòng bảng C theo giờ Việt Nam
11/06/2021 Xã hội

Lịch thi đấu Euro 2021 đội Áo vs Bắc Macedonia lượt 1 vòng bảng C theo giờ Việt Nam cập nhật nhanh nhất, lịch trực tiếp bóng đá Euro 2021 trên VTV, lịch thi đấu vòng chung kết Euro 2021.

Đáp án đề thi vào lớp 10 môn Ngữ Văn tỉnh Hậu Giang năm 2021
Đáp án đề thi vào lớp 10 môn Ngữ Văn tỉnh Hậu Giang năm 2021
11/06/2021 Xã hội

Đáp án đề thi tuyển sinh lớp 10 môn Ngữ Văn tỉnh Hậu Giang năm 2021. Cập nhật đáp án đề thi vào lớp 10 môn Ngữ văn tỉnh Hậu Giang năm 2021 chính xác và đầy đủ nhất.

Clip: Tòa nhà 5 tầng đổ sập như thảm họa trên phim, 9 người thiệt mạng thương tâm trên xe buýt
Clip: Tòa nhà 5 tầng đổ sập như thảm họa trên phim, 9 người thiệt mạng thương tâm trên xe buýt
10/06/2021 Xã hội

Vụ một toà nhà 5 tầng ở thành phố Gwangju, Hàn Quốc bất ngờ đổ sập đã khiến ít nhất 9 người đã thiệt mạng và 8 người khác bị thương nặng.

Đáp án đề thi vào lớp 10 môn Lịch sử TP Hà Nội năm 2021
Đáp án đề thi vào lớp 10 môn Lịch sử TP Hà Nội năm 2021
10/06/2021 Xã hội

Đáp án đề thi vào lớp 10 môn Lịch sử TP Hà Nội năm 2021 sẽ được cập nhật sớm nhất. Các thí sinh tham dự kì thi vào các ngày 10 và 11/6/2021.

Đáp án đề thi vào lớp 10 môn Tiếng Anh TP Hà Nội năm 2021
Đáp án đề thi vào lớp 10 môn Tiếng Anh TP Hà Nội năm 2021
10/06/2021 Xã hội

Đáp án đề thi vào lớp 10 môn Tiếng Anh TP Hà Nội năm 2021 sẽ được cập nhật sớm nhất. Các thí sinh tham dự kì thi vào các ngày 10 và 11/6/2021.

Bắc Giang: 1 người nhiễm Covid-19, 8 người thành F1 sau bữa giỗ bị phạt 135 triệu đồng
Bắc Giang: 1 người nhiễm Covid-19, 8 người thành F1 sau bữa giỗ bị phạt 135 triệu đồng
10/06/2021 Xã hội

Trong khi Bắc Giang đang căng mình chống dịch nhưng 9 người này vẫn tập trung ăn giỗ, trong số này 1 người sau đó được xác định mắc Covid-19, những người còn lại phải đi cách ly tập trung.

Đáp án đề thi vào lớp 10 môn Ngữ văn TP Hà Nội năm 2021
Đáp án đề thi vào lớp 10 môn Ngữ văn TP Hà Nội năm 2021
10/06/2021 Xã hội

Đáp án đề thi vào lớp 10 môn Ngữ văn TP Hà Nội năm 2021 sẽ được cập nhật sớm nhất. Các thí sinh tham dự kì thi vào các ngày 10 và 11/6/2021.

Đại dương thứ 5 được tìm thấy như thế nào?
Đại dương thứ 5 được tìm thấy như thế nào?
10/06/2021 Xã hội

Được biết, giới khoa học vốn đã công nhận đại dương này từ lâu. Tuy nhiên, Nam Đại Dương chưa bao giờ được chính thức công nhận vì không có thỏa thuận quốc tế.

Ca sinh 10 phá vỡ kỷ lục thế giới
Ca sinh 10 phá vỡ kỷ lục thế giới
10/06/2021 Xã hội

Một sản phụ ở Nam Phi đã sinh được 10 đứa con trong một lần sinh gồm 7 trai và 3 gái khiến không ít người ngỡ ngàng.

Hot: Đáp án thi vào lớp 10 môn Ngữ văn tỉnh Lạng Sơn năm 2021
Hot: Đáp án thi vào lớp 10 môn Ngữ văn tỉnh Lạng Sơn năm 2021
10/06/2021 Xã hội

Cập nhật đáp án thi vào lớp 10 môn Ngữ văn tỉnh Lạng Sơn năm 2021. Sáng nay, hàng nghìn thí sinh đã bước vào kỳ thi tuyển sinh lớp 10.

Hot: Đáp án thi vào lớp 10 môn Ngữ văn tỉnh Phú Thọ năm 2021
Hot: Đáp án thi vào lớp 10 môn Ngữ văn tỉnh Phú Thọ năm 2021
10/06/2021 Xã hội

Đáp án thi vào lớp 10 môn Ngữ văn tỉnh Phú Thọ năm 2021 nhanh nhất, đáp án thi lớp 10 môn Ngữ văn tỉnh Phú Thọ 2021 chuẩn nhất, mới nhất.

Đáp án đề thi môn Toán vào lớp 10 tỉnh Lâm Đồng 2021 chính xác nhất
Đáp án đề thi môn Toán vào lớp 10 tỉnh Lâm Đồng 2021 chính xác nhất
10/06/2021 Xã hội

Đáp án đề thi vào lớp 10 môn Toán tỉnh Lâm Đồng năm 2021 được cập nhật nhanh nhất, đề thi đáp án vào lớp 10 môn Toán tỉnh Lâm Đồng năm 2021 chính xác nhất.

Đáp án đề thi vào lớp 10 môn Toán TP Hà Nội năm 2021
Đáp án đề thi vào lớp 10 môn Toán TP Hà Nội năm 2021
10/06/2021 Xã hội

Đáp án đề thi vào lớp 10 môn Toán TP Hà Nội năm 2021 sẽ được cập nhật sớm nhất. Các thí sinh tham dự kì thi vào các ngày 12 và 13/6/2021.

Lý giải nguyên nhân nữ sinh đeo niềng răng ở Trung Quốc bị cấm vào điểm thi đại học
Lý giải nguyên nhân nữ sinh đeo niềng răng ở Trung Quốc bị cấm vào điểm thi đại học
09/06/2021 Xã hội

Được biết, nữ sinh Trung Quốc không được vào điểm thi do đeo niềng răng mà không có xác nhận từ bệnh viện. Vậy điều này có thực sự quá hà khắc?